SOOMAALI LAGU EEDEEYAY IN UU TUUG LA DAGAALAMAY


Qisadan waxay ka dhacday Toronto, Kanada waxay booliiska caadi ahaan dadka kula taliyaan in aysan is-dhaqdhaqaajin haddii uu tuug mindi ama bustoolad ku qabto si uu u baarto. Waa in aad qaadataa amarka uu tuugga ku siiyo oo aad gacmaha kor u taagtaa oo inta uu kaa baaranayo aad sugtaa si aadan naftaada khatar u galinin.
Aragtidaas wada shaqaynta ah ayay tuugada nafteeda aaminsan tahay oo baqdin badanba kama qabaan in uu qofka is-daafaco ama dagaalamo marka ay qofka hub ula soo baxaan. Waxayna dadka ka rajaynayaan inay iskala daadiyaan oo ay howsha dhaca-qaawan ah u fududeeyaan.
Marka ay ka dhamaystaanna waxaa caadi ah in ay goobta ka cararaan, waayo waxay qiyaasayaan in uu qofkii la baartay uu boolis waci doono oo dhacdadii iyo calaamadihii qofkaba sheegi doono. Marka ay dadka hubka ku qabanayaan waxay u badan tahay in ay wajiga dabooshaan si aan loo garan.
Haddaba nin soomaali ah oo aysan sooba gaarin fariinta ah tuug isu dhiibka ayay galab makhrib ah isagoo meel lacag $60. ah kala baxaya gadaal bustoolad tuug uga qabtay. Meesha uu lacagta kala baxayo oo ah makiinadaha lacagta lagala baxo ayaa waxay ku taala meel cidla ah oon aadami oo dhan markaas ka muuqan.
Tuugii ayaa rajaynayay in uu ninkaas iskala daadiyo oo lacagta uu soo saarayna gacanta ka saaro, isla markaasna uu gacmaha kor u sii taagto si uu u sii baarto.
Soomaaligii ayaa markii uu fahmay in bustoolad dhabarka looga hayo durba is-kala rogay oo tuugii bustooladdii la qabsaday oo afkeedii iska duway horena ugu booday. Soomaaligii wuxuu durba bustooladdii kala wareegay tuugii oo darbi meeshaan ah la fuulay. Wuxuu isla markiiba ka dhuftay mardii wajiga ugu xirnayd si uu u garto waxa uu la dagaalamayo.
Tuugii oo wax uusan filayn Ilaahay ku saliday oo fajacsan ayaa isaga naftiisa markaan sharcigii u hogaansamay oo iskala daadiyay. Dabadeedna gacmihii kor u taagay oo goojiyay maaddaama hubkii lagala wareegay, oo haddana lagu soo foorariyay. Soomaaligii ayaa go’aan ku gaaray in uu tuugii sidaas ku geeyo booliiska, isagoo ku wada bustooladdii lagu weeraray.
Markii uu banaanka ula soo baxay ayaa waxaa u yimid dad kale oo kala garan waayay koodii tuug ah, waxayna waceen booliiskii iyagoo ka cararaya goobta.
Tuugii ayay nafta qabatay oo doortay in uu ka baxsado soomaaligaan jinni ee haaysta intii uu booliis ku soo gaari lahaa. Orod ayuu cagta wax ka dayay tuugii.
Soomaaligii oo aan rabin in uu toogto ayaa ka daba orday si uu u qabto oo booliiska ugu simo. Laakiin wuu ka dheereeyay, waxaana ugu danbayntii booliiskii soo gaaray goobtii soomaaligii oo hiraanhiraya oo bustooladdiina gacanta ku haya. Booliiskii ayaa hareeraha ka maray oo hub ula soo baxay oo mooday in uu tuugii isaga yahay. Wuxuu in yar uga baxsaday in la toogto, laakiin nasiib wanaag isagiibaa bustooladdii dhulka iska dhigay oo gacmaha kor u taagay, waayo aragnimadii uu tuugga ka helay awgeed.
Markii laga qaaday bustooladdii ayaa la waraystay isaga iyo dadkii kale oo goobta ku soo laabtay si ay u makhraati furaan.
Booliiskii wuxuu markiiba soomaaligii u xiray gardadduub, wuxuuna geeyay saldhigga booliiska isagoo lagu eedaynayo in gacantiisa hub loogu tagay iyo in uu tuug si toos ah ula dagaalamay oo iska celiyay, naftiisana khatar galiyay. Waxaa maalintii danbe la soo furay oo makhraati u noqotay kaamaradii ku rakibnayd goobtii u horeeysay ee ay ku dagaalameen tuugga iyo soomaaliga.
Booliiskii ayay cajaa’ib ku noqotay khatarta uu ninkaan soomaaliga ah is galiyay. Waxaana soomaaligii loo sheegay inuu ku jiro danbi ah in uu khatar galiyay naftiisa iyo midda shacabkii meelaha joogay, sidaas darteedna maxkamad loogu gudbinayo si loo xugmiyo.
Laakiin soomaaligii ayaa maxkamaddii u sheegay in uusan waligiiba maqal tuug ha la isu kala daadiyo, ha la iska celiyo moyee.
Ka dib markii loo makhraati furay in uu ninkaas ka yimid waddan tuugada aad gacantaada isaga celinayso ayaa waxaa laga garaystay hadalkiisii waxaana lagu xukumay in uu qaato durus badan oo la xiriirta sida loo dhaqmo marka ay tuugo ku soo weerarto.
Haaaa … Haaaa ….Qosol weynaa .

Xigasho: Somali Press

All rights © reserved to Somali Education
Contact Us: somaliedu@somaliedu.com